Pierwszy kubek grzańca rozgrzewa dłonie na kwadrans. Stopy na zimnym bruku tracą czucie po godzinie, chyba że wiesz, co włożyć do butów.
Jarmarki bożonarodzeniowe to najprzyjemniejszy powód, żeby w grudniu polecieć na weekend do Wiednia, Pragi albo Kolonii. Jest jednak jeden haczyk. Na jarmarku nie spacerujesz szybkim krokiem, tylko stoisz w kolejce po pierniki, oglądasz ozdoby i jesz na stojąco. Taki ruch w miejscu wychładza organizm szybciej niż zwykły spacer. W tym artykule znajdziesz sprawdzony zestaw ubrań na zimowy city break: od bielizny termoaktywnej, przez kurtkę i buty, po rękawiczki do smartfona i ogrzewacze. Podpowiadamy też, jak to wszystko zmieścić w bagażu podręcznym i które jarmarki świąteczne w Europie i w Polsce warto odwiedzić.
Jaka pogoda czeka Cię na jarmarkach w Europie?
W grudniu w miastach Europy Środkowej temperatura w dzień zwykle waha się między 0°C a 5°C, a wieczorem często spada poniżej zera. Liczby na prognozie to jednak tylko połowa prawdy. W Kopenhadze i Kolonii wieje wilgotny wiatr, który przenika przez cienkie warstwy. W Wiedniu i Budapeszcie bywa sucho i mroźno, a w Pradze mgła nad Wełtawą potrafi utrzymać się cały dzień.
Najważniejsza zasada brzmi więc: ubieraj się na temperaturę odczuwalną, a nie na tę z prognozy. Jeśli planujesz wieczór na jarmarku, licz się z tym, że spędzisz na zewnątrz 3-4 godziny. Świąteczny klimat najlepiej czuć po zmroku, gdy zapalają się świąteczne iluminacje, ale wtedy też jest najzimniej.
Zasada trzech warstw, czyli jak ubrać się na zimowy city break?
Zamiast jednego grubego swetra postaw na trzy cieńsze warstwy. Każda ma inne zadanie. Pierwsza odprowadza wilgoć od skóry, druga trzyma ciepło, a trzecia chroni przed wiatrem i śniegiem. Taki zestaw łatwo dopasujesz do sytuacji. W ogrzewanym muzeum czy kawiarni zdejmiesz kurtkę i nie będziesz się pocić, a na jarmarku zapniesz wszystko pod szyję.
Na weekendowy city break w grudniu wystarczą Ci dwa komplety bielizny, jeden ciepły polar lub sweter i jedna dobra kurtka. Resztę stanowią dodatki, które ważą niewiele, a robią największą różnicę.
Bielizna termoaktywna - pierwsza warstwa
Bielizna termoaktywna to podstawa zimowego zestawu, choć nie grzeje sama z siebie. Jej zadaniem jest odprowadzanie potu na zewnątrz, żeby skóra pozostała sucha. Mokra bawełna wychładza ciało, więc zwykły podkoszulek to najczęstszy błąd na zimowych wyjazdach. Do zwiedzania miasta sprawdzi się syntetyczna koszulka termoaktywna Brubeck Thermo, która szybko schnie i dobrze znosi pranie w hotelowej umywalce.
Jeśli łatwo marzniesz, wybierz bieliznę z dodatkiem wełny merino. Wełna grzeje nawet wtedy, gdy lekko zwilgotnieje, i nie chłonie zapachu, więc jedną koszulkę założysz dwa dni z rzędu. Dobrym przykładem jest komplet damskiej bielizny Brubeck Extreme Wool, czyli koszulka i legginsy z mieszanki merino. Panowie mogą sięgnąć po koszulkę Icebreaker 200 Oasis z czystej wełny merino o gramaturze 200 g/m², która nie gryzie i dobrze wygląda także pod koszulą.
Warstwa środkowa - polar lub cienki sweter
Druga warstwa ma zatrzymać ciepło przy ciele. Najpraktyczniejszy jest rozpinany polar, bo w tramwaju czy kawiarni szybko go rozepniesz. Męski polar Columbia Steens Mountain Full Zip 2.0 jest lekki, szybko schnie i zajmuje mało miejsca w plecaku. Damskim odpowiednikiem jest polar Columbia Fast Trek II. Jeśli wolisz bardziej elegancki wygląd na kolację w restauracji, zamiast polaru weź cienki sweter z wełny merino.
Kurtka zimowa na jarmark - puch czy syntetyk?
Kurtka zimowa to najcięższy i najważniejszy element garderoby. Na jarmark najlepiej sprawdza się kurtka sięgająca co najmniej za biodra, z kapturem i wysokim kołnierzem. Puch daje najwięcej ciepła przy najmniejszej wadze i świetnie się kompresuje. Nie lubi jednak deszczu ze śniegiem, który w Kolonii czy Kopenhadze zdarza się często. Damska kurtka puchowa Columbia Lake 22 II Down Hooded ma kaptur i przeszywane komory, dzięki którym puch się nie przesuwa.
Ocieplenie syntetyczne jest nieco cięższe, ale grzeje także wtedy, gdy kurtka zmoknie. To dobry wybór na wilgotne miasta nad morzem i rzekami. Przykładem jest męska kurtka Columbia Powder Lite II z syntetycznym wypełnieniem i odbijającą ciepło podszewką. Bez względu na rodzaj ocieplenia zwróć uwagę na kieszenie. Ciepłe, wysoko umieszczone kieszenie na dłonie przydadzą się przy każdym postoju przy straganie.
Jakie buty na mróz i bruk wybrać?
Jarmarki odbywają się zwykle na historycznych placach wyłożonych kocimi łbami. Bruk bywa śliski od zamarzniętej mżawki i rozlanego grzańca, a zimno ciągnie od kamieni prosto w podeszwy. Najlepiej sprawdzą się wodoodporne buty za kostkę z grubą, bieżnikowaną podeszwą i ociepleniem. Wygodne, płaskie botki z cienką podeszwą odpuść, nawet jeśli dobrze wyglądają na zdjęciach.
Na mróz i śnieg dobrze sprawdzają się śniegowce, na przykład męskie buty zimowe Columbia Bugaboot III z wodoodporną cholewką i ociepleniem. Nowych butów nie zakładaj dopiero na wyjazd. Rozchodź je w domu przez kilka dni, bo na city breaku przejdziesz 15-20 km dziennie.
Równie ważne są skarpety. Zamiast jednej grubej bawełnianej pary wybierz skarpety z wełny merino, które grzeją i odprowadzają wilgoć. Skarpety Smartwool Performance Hike Light Crew mają wzmocnioną podeszwę i są na tyle cienkie, że zmieszczą się w butach bez uczucia ucisku. Zbyt ciasny but ogranicza krążenie, a wtedy stopy marzną najszybciej.
Czapka, komin i rękawiczki do smartfona
Przez głowę i szyję tracisz sporo ciepła, więc czapka to obowiązkowy element zestawu. Wełniana czapka Buff Merino Heavyweight Beanie dobrze zakrywa uszy, a po zdjęciu zmieści się w kieszeni kurtki. Zamiast szalika, który zsuwa się przy każdym schyleniu, weź komin. Chusta wielofunkcyjna Buff Merino Lightweight osłoni szyję, a w wietrzny wieczór naciągniesz ją także na brodę i nos.
Na jarmarku ciągle sięgasz po telefon. Robisz zdjęcia straganów, sprawdzasz mapę i płacisz zbliżeniowo. Zwykłe rękawiczki trzeba za każdym razem zdejmować, a dłonie po kilku takich razach są lodowate. Rozwiązaniem są rękawiczki do ekranów dotykowych, na przykład rękawice The North Face Etip Recycled Glove z przewodzącymi wstawkami na palcach. W silny mróz możesz założyć na nie grubsze rękawice lub łapawice.
Ogrzewacze do rąk i stóp - mały dodatek, duża różnica
Chemiczne ogrzewacze to saszetki, które po otwarciu nagrzewają się w kontakcie z powietrzem i grzeją przez kilka godzin. Są lekkie i tanie, więc warto mieć ich kilka w kieszeni. Jeden ogrzewacz do rąk Thermopad wystarczy na cały wieczór na jarmarku. Do butów są osobne, cienkie wkładki, na przykład ogrzewacz do stóp Thermopad Foot Warmer.
Elektryczne ogrzewacze wielokrotnego użytku mają wbudowany akumulator litowo-jonowy. W samolocie podlegają takim samym zasadom jak powerbanki, więc pakuj je wyłącznie do bagażu podręcznego, nigdy do rejestrowanego. Przed lotem sprawdź też warunki swojej linii lotniczej dotyczące urządzeń z baterią.
Jak zmieścić zimowe ubrania w bagażu podręcznym?
Zimowe ubrania zajmują dużo miejsca, a na city break zwykle lecisz tanimi liniami z samym bagażem podręcznym. W Ryanairze i Wizz Air darmowy bagaż osobisty ma wymiary 40x30x20 cm, a większa walizka kabinowa wymaga dopłaty. Wymiary i zasady przed każdym lotem sprawdź na stronie przewoźnika, bo linie co jakiś czas je zmieniają.
Najprostszy trik to założenie najcięższych rzeczy na siebie. Do samolotu wsiadasz w butach zimowych, kurtce i polarze, a w plecaku zostają bielizna, skarpety i dodatki. Kurtkę puchową możesz w kabinie zdjąć i zwinąć pod siedzenie lub do schowka. Bieliznę i skarpety z merino możesz nosić dłużej niż bawełniane, więc spakujesz ich mniej. Rzeczy w plecaku zwiń w rulony albo włóż do organizerów, a czapkę i komin wciśnij do butów zapasowych lub kieszeni kurtki.
Na weekendowy city break wystarczy taki zestaw:
- 2 komplety bielizny termoaktywnej i 3 pary skarpet z wełny merino,
- polar lub sweter oraz zwykłe spodnie, pod które założysz legginsy termoaktywne,
- kurtka zimowa i buty za kostkę (na sobie w samolocie),
- czapka, komin i rękawiczki dotykowe,
- kilka ogrzewaczy chemicznych i mały termos lub bidon,
- krem ochronny do twarzy i pomadka, bo mróz i wiatr szybko wysuszają skórę.
Najlepsze jarmarki bożonarodzeniowe w Europie
Portal European Best Destinations co roku publikuje ranking best christmas markets, czyli najlepszych jarmarków świątecznych w Europie. Na takich listach regularnie pojawiają się miasta, do których dolecisz z Polski w 1-2 godziny. Poniżej znajdziesz najpopularniejsze kierunki na zimowy city break z krótką wskazówką, na co się przygotować.
Wiedeń
Wiedeń ma kilkanaście jarmarków, a najbardziej znany Wiener Christkindlmarkt przed ratuszem działa od 13 listopada do 26 grudnia 2026. Klimatyczne stragany znajdziesz też przed pałacem Schönbrunn i w zabytkowej dzielnicy Spittelberg. Wiedeńskie jarmarki to głównie stanie przy wysokich stolikach z ponczem i grzańcem, więc ciepłe buty i ogrzewacze do rąk przydadzą się tu najbardziej. W przerwie możesz ogrzać się w jednej z tradycyjnych kawiarni.
Praga
W Pradze najpiękniejszy jarmark świąteczny stoi na Rynku Staromiejskim pod gotyckim kościołem Marii Panny przed Tynem. Drugi duży jarmark na placu Wacława działa od 28 listopada 2026 do 6 stycznia 2027. Między straganami czuć zapach trdelników i pieczonej szynki, a z placu Wacława szybko dojdziesz do Muzeum Narodowego w Pradze, gdzie ogrzejesz się przez kilka godzin. Praskie uliczki są strome i brukowane, więc wybierz buty z dobrą przyczepnością.
Kolonia
W Kolonii jarmarki ustawiają się w cieniu słynnej katedry i na placach starego miasta. Jarmark pod katedrą działa od 16 listopada do 23 grudnia 2026, a jarmark na Heumarkt z lodowiskiem także po świętach. Kolonia leży nad Renem, więc częściej niż mróz spotkasz tu wilgoć i mżawkę. Weź kurtkę z ociepleniem syntetycznym albo membraną i wodoodporne buty.
Strasburg i Colmar
Strasburg nazywa się świąteczną stolicą Europy, a jego jarmark należy do najstarszych na kontynencie. W 2026 roku otwarcie zaplanowano na 27 listopada. Stragany rozkładają się na kilku placach w całym centrum, więc dużo tu chodzenia po bruku. Ze Strasburga łatwo dojedziesz pociągiem do bajkowego Colmar, gdzie jarmark świąteczny rozkłada się między szachulcowymi domami nad kanałami.
Budapeszt
W Budapeszcie najbardziej znany jarmark działa na placu Vörösmarty, a drugi stoi przed Bazyliką św. Stefana, gdzie wieczorami odbywają się pokazy świateł na fasadzie. Węgierska zima bywa sucha i mroźna. Przyda się więc ciepła czapka, komin i warstwa merino pod spodem. Zmęczone zimnem nogi rozgrzejesz w jednej z budapeszteńskich łaźni termalnych.
Kopenhaga
Kopenhaga słynie z jarmarku w ogrodach Tivoli i świątecznych straganów w porcie Nyhavn. Po spacerze możesz zajrzeć do pałacu Christiansborg. Duńska stolica leży nad morzem i dużo w niej wiatru, więc komin naciągnięty na nos i rękawice to tu konieczność. Jeśli marzysz o zimie w jeszcze bardziej północnym wydaniu, zajrzyj do naszego artykułu o Rovaniemi i Wiosce Świętego Mikołaja.
Jarmarki bożonarodzeniowe w Polsce, które warto odwiedzić
Nie musisz lecieć za granicę, żeby poczuć klimat świąt. Jarmarki bożonarodzeniowe w Polsce z roku na rok są większe i coraz chętniej odwiedzają je turyści z całego świata. Zasady ubioru są takie same, a nad Bałtykiem dochodzi jeszcze wilgotny, morski wiatr.
Gdański jarmark bożonarodzeniowy działa od 20 listopada do 23 grudnia 2026 na Targu Węglowym i w okolicznych uliczkach. Gdański jarmark słynie z wielkiej choinki, karuzeli weneckiej i świątecznych iluminacji. Wrocławski jarmark na Rynku i placu Solnym potrwa od 20 listopada 2026 do 7 stycznia 2027. To jeden z największych jarmarków bożonarodzeniowych w kraju, z setkami wystawców i figurkami krasnali.
W Krakowie stragany stoją na Rynku Głównym, między Sukiennicami a kościołem Mariackim. Zimny wiatr od Plant szybko daje się we znaki, ale rozgrzeje Cię grzaniec galicyjski i oscypki z grilla. Przy okazji warto zwiedzić Stare Miasto w Krakowie. Poznański jarmark bożonarodzeniowy to dwa wydarzenia: Betlejem Poznańskie na placu Wolności i Jarmark Świąteczny na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich z lodowiskiem. W Warszawie jarmark rozkłada się na Placu Defilad pod Pałacem Kultury i Nauki, a mniejsze stragany znajdziesz na Starym Mieście.
Na polskich jarmarkach nie brakuje atrakcji dla najmłodszych: spotkań ze Świętym Mikołajem, koncertów kolęd i karuzel. Dzieci marzną szybciej niż dorośli, bo dużo stoją i siedzą na ramionach rodziców. Ubierz je w te same trzy warstwy, a do rękawiczek i butów włóż ogrzewacze.
Co jeszcze zabrać na jarmark świąteczny?
Na jarmarku przydaje się niewielka torba lub plecak noszony z przodu. W tłumie łatwiej o kieszonkowców, a w dodatku musisz mieć gdzie schować kupione ozdoby świąteczne i rękodzieło. Na wielu niemieckich i austriackich jarmarkach za kubek z grzanym winem płacisz kaucję, więc możesz go oddać albo zabrać jako pamiątkę. Większość straganów przyjmuje karty, ale na mniejsze zakupy miej trochę gotówki w lokalnej walucie.
Nie zapomnij o tym, co ma się w środku. Gorąca czekolada, pieczone kasztany czy regionalne przysmaki dają chwilowy zastrzyk ciepła, ale alkohol tylko pozornie rozgrzewa. Rozszerza naczynia krwionośne, przez co tracisz ciepło szybciej. Pij więc grzane wino z umiarem i co jakiś czas wchodź na kilka minut do ogrzewanego wnętrza. Jeśli po świętach planujesz kolejny wyjazd, sprawdź też nasze pomysły na sylwestra za granicą w ciepłych krajach.
Najczęstsze pytania o ubrania na jarmarki bożonarodzeniowe
Czy bielizna termoaktywna chroni przed zimnem?
Tak, ale pośrednio. Bielizna termoaktywna sama nie grzeje, tylko odprowadza pot od skóry, dzięki czemu ciało pozostaje suche i nie wychładza się. Najlepiej działa w zestawie z ciepłą warstwą środkową i kurtką. Modele z wełną merino dodatkowo zatrzymują ciepło, nawet gdy lekko zwilgotnieją.
Czym się różni bielizna termoaktywna od bielizny termicznej?
Bielizna termiczna to zwykle grubsza warstwa, której głównym zadaniem jest ocieplenie. Bielizna termoaktywna jest cieńsza i przede wszystkim odprowadza wilgoć. Sklepy często używają tych nazw zamiennie, więc patrz na skład i gramaturę. Na aktywne zwiedzanie lepsza jest odzież termoaktywna, a na długie stanie w mrozie grubsza wełniana.
Z jakiego materiału jest najlepsza bielizna termoaktywna?
Na zimowy city break najlepiej sprawdza się wełna merino lub mieszanka merino z włóknami syntetycznymi. Merino grzeje, nie gryzie i nie chłonie zapachów, więc wystarczy Ci mniej ubrań w bagażu. Bielizna w pełni syntetyczna jest tańsza i szybciej schnie, ale po całym dniu noszenia może nieprzyjemnie pachnieć.
Jakie buty założyć na jarmark świąteczny?
Najlepsze są wodoodporne, ocieplane buty za kostkę z grubą podeszwą o głębokim bieżniku. Chronią przed zimnem płynącym od bruku i nie ślizgają się na oblodzonych placach. Załóż do nich skarpety z wełny merino i zostaw w bucie trochę luzu, żeby nie ograniczać krążenia.
Czy ogrzewacze do rąk można zabrać do samolotu?
Chemiczne ogrzewacze w saszetkach zwykle możesz przewozić w bagażu podręcznym i rejestrowanym. Ogrzewacze elektryczne z akumulatorem litowo-jonowym traktuje się jak powerbanki, więc pakujesz je tylko do bagażu podręcznego. Przed lotem sprawdź aktualne zasady swojej linii lotniczej.
